Kryeministri Edi Rama ka vënë sërish theksin mbi një nga premtimet më të rëndësishme politike të Partisë Socialiste – sigurimin e pasaportës europiane për shqiptarët deri në vitin 2030. Në një deklaratë të gjatë dhe shpjeguese, kreu i qeverisë e cilësoi këtë proces si një hap historik që do të transformojë statusin e qytetarëve shqiptarë në Europë dhe do t’i bëjë ata të ndihen të barabartë me çdo shtetas të vendeve të Bashkimit Europian.
“Pasaporta europiane është një status i ri. Sot ti je shqiptar, por je i huaj për BE-në. Pavarësisht se i përket një populli ndër më të vjetrit në kontinent dhe jeton mu në zemër të Europës, për institucionet e Unionit ti mbetesh një i huaj. Me marrjen e asaj pasaporte, kjo gjendje përfundon. Ti nuk do të jesh më i huaj dhe Shqipëria do të bëhet e madhe sa BE-ja, ndërsa BE-ja do të bëhet e vogël sa Shqipëria,” – u shpreh Rama, duke e cilësuar këtë arritje si një pikë kthese për vendin.
Jo një simbolikë, por një realitet i prekshëm
Rama theksoi se pasaporta europiane nuk është thjesht një simbol politik apo një karton identiteti i ri, por një realitet që prek drejtpërdrejt jetën e përditshme të qytetarëve. Ai solli disa shembuj konkretë mbi diferencat mes statusit të një qytetari të thjeshtë shqiptar dhe atij europian.
“Nëse je i huaj në BE, nuk je i barabartë me qytetarët e tjerë të Unionit. Në arsim, studentët tanë paguajnë tarifa shumëfish më të larta sesa bashkëmoshatarët e tyre europianë. Në shëndetësi, shqiptarët nuk mund të përfitojnë nga sistemi i një vendi tjetër pa pagesa të majme apo procedura të ndërlikuara. Me pasaportën europiane këto barriera nuk do të ekzistojnë më. Studentët tanë do të kenë akses të barabartë, do të paguajnë njësoj si një italian, francez apo gjerman. Një qytetar shqiptar do të trajtohet në çdo spital të Europës si qytetar i saj, jo si i huaj.”
Shqipëria pjesë e një hapësire të re
Sipas Ramës, përfitimi i pasaportës europiane do të thotë që kufijtë e Shqipërisë nuk do të jenë më pengesë. Shqiptarët, si qytetarë të BE-së, do të kenë mundësi lëvizjeje, punësimi dhe studimi të barabartë me çdo europian tjetër.
“Kjo pasaportë na kthen në qytetarë të një hapësire shumë më të madhe, që nuk rrethohet më nga kufijtë e Shqipërisë, por nga kufijtë e Bashkimit Europian. Është përmasa e re e jetës së përditshme të çdo shqiptari dhe është një realitet që ne kemi marrë përsipër ta bëjmë të prekshëm brenda vitit 2030,” – deklaroi Rama.
Premtim politik apo vizion afatgjatë?
Ky premtim vjen në një moment kur Shqipëria po përpiqet të avancojë negociatat për anëtarësim në Bashkimin Europian, një proces që shpeshherë është kritikuar për ritmet e ngadalta. Megjithatë, Rama e paraqet si një projekt të pakthyeshëm, që lidhet drejtpërdrejt me integrimin e plotë të vendit në familjen europiane.
Nëse ky vizion do të bëhet realitet, shqiptarët brenda dekadës së ardhshme do të kenë jo vetëm një status të ri ligjor e politik, por edhe një transformim të jetës sociale dhe ekonomike, duke kaluar nga një gjendje “të huaji në Europë” në një identitet të ri, atë të qytetarit europian me të gjitha të drejtat dhe privilegjet që kjo mbart.