Prishtinë – Një gjetje e rëndësishme është shënuar në varrezat e fshatit Hajvali të Prishtinës, ku pas gërmimeve me urdhër të Gjykatës Themelore, janë zbuluar disa eshtra njeriu. Policia e Kosovës ka njoftuar se dyshohet që mbetjet mortore t’u përkasin të paktën tre personave të zhdukur gjatë luftës së viteve 1998-1999 në Kosovë.
Mbetjet mortore janë tërhequr nga Instituti i Mjekësisë Ligjore për ekzaminime të mëtejshme me qëllim identifikimin. Ky institucion ka konfirmuar se punimet e gërmimit në këtë zonë do të vazhdojnë edhe ditët në vijim, në kuadër të përpjekjeve për të zbardhur fatin e të zhdukurve.
Sfidat e Personave të Zhdukur
Gjatë luftës në Kosovë (1998-1999), humbën jetën rreth 13.000 njerëz, ndërsa mbi 1.500 persona vazhdojnë të jenë të zhdukur. Shumica e viktimave dhe personave të zhdukur janë civilë shqiptarë.
Shumë familje kosovare vazhdojnë të jetojnë me ankthin e pasigurisë, ndërsa procesi i gjetjes dhe identifikimit të eshtrave është shpesh i ngadalshëm dhe i ndërlikuar.
Deklarata e Përbashkët e Pazbatuar
Për këtë çështje, Kosova dhe Serbia kishin arritur një pajtueshmëri në vitin 2023 për Deklaratën e Përbashkët për Personat e Zhdukur, në kuadër të dialogut të ndërmjetësuar nga Bashkimi Evropian. Zotimet kyçe përfshinin:
- Qasje të plotë në informacione të besueshme, duke përfshirë ato me status të klasifikuar.
- Vënia në dispozicion e të gjitha dokumenteve me rëndësi për përcaktimin e fatit të personave të zhdukur.
- Punë e përbashkët përmes një komisioni të kryesuar nga BE.
Megjithatë, siç raportohet, asnjë nga këto pika nuk është zbatuar deri më tani, duke e lënë Deklaratën e Përbashkët praktikisht vetëm “në letër”. Gjetja e eshtrave në Hajvali rikujton nevojën urgjente për zbatimin e këtyre zotimeve.