Në Festivalin Ndërkombëtar të Arkitekturës “Bukë dhe Zemër” në Tiranë, arkitekti i njohur holandez Vini Mass, mik i afërt i Kryeministrit Edi Rama, ka prezantuar një sërë idesh inovative urbane për kryeqytetin, të cilat ai i ka përmbledhur në konceptin “Albania 2.1”.
Para një audience të gjerë arkitektësh ndërkombëtarë dhe vetë Kryeministrit Rama, Mass, bashkëthemelues i studios së famshme MVRDV, shpalosi disa projekt-ide ambicioze që synojnë transformimin e mëtejshëm të Tiranës.
Kullë e re pas “Kokës” së Skënderbeut
Një nga propozimet më të diskutueshme të Mass ishte ndërtimi i një kulle të re pas ndërtesës ikonike me siluetën e Skënderbeut. Kulla do të ngrihej në truallin pranë ose mbi pallatin ku dikur jetuan shkrimtarët e njohur Ismail Kadare dhe Dritëro Agolli. Mass e prezantoi këtë ide si pjesë e një vizioni për të “kompletuar koleksionin e qytetit” dhe për të shtuar “aventura të reja urbane”. Megjithatë, vendndodhja e projektuar, pranë një ndërtese me rëndësi historike dhe kulturore, mund të nxisë debate mbi ruajtjen e trashëgimisë.
Dy linja metroje për Tiranën
Mass gjithashtu bëri thirrje publike për ndërtimin e dy linjave të metrosë në Tiranë, një me drejtimin veri-jug dhe tjetra lindje-perëndim. Ai e konsideroi këtë si një nevojë jetike për një qytet që po zgjerohet me ritme të shpejta. Mass sugjeroi që kostot e ndërtimit të financohen nga zhvilluesit privatë.
Hotel mbi kanionin e Gjipës
Një tjetër projekt i zbuluar nga Mass ishte ndërtimi i një hoteli mbi kanionin e Gjipës, një zonë natyrore e mbrojtur me vlerë të veçantë ekologjike në bregdetin shqiptar. Mass pranoi se fillimisht kishte ngurruar për këtë ide, duke theksuar nevojën për ta ndërtuar hotelin sipër kanionit, duke mos ndërhyrë në ekosistemin poshtë tij. Ky propozim mund të jetë i diskutueshëm duke marrë parasysh ndjeshmërinë e zonës, ku opozita ka akuzuar kryeministrin Rama për interesa familjare.
“Toskana shqiptare”
Mass propozoi gjithashtu krijimin e një sistemi të sofistikuar ujitjeje për të transformuar zonat bujqësore përreth Tiranës në një peizazh të ngjashëm me Toskanën italiane, duke theksuar potencialin e ujit si një thesar.
Në fund, Mass sugjeroi që ndërtesat e ardhshme në Shqipëri të inkorporojnë sisteme për ruajtjen e ujit, shfrytëzimin e energjisë diellore dhe elemente arkitekturore të lidhura me bujqësinë.
Vini Mass njihet për vizionin e tij futurist dhe bashkëpunimin e ngushtë me liderë politikë, përfshirë Kryeministrin Rama. Ai ka qenë i përfshirë në projekte të rëndësishme në Tiranë, si plani i parë për rikualifikimin e Sheshit Skënderbej dhe restaurimi i Piramidës së Tiranës. Ai është gjithashtu arkitekti i godinës DownTown One dhe Kullës së Skënderbeut. Prezentimi i tij i fundit ngjalli interes dhe debate mbi të ardhmen e zhvillimit urban të Tiranës.