Këshilli i Ministrave ka miratuar dje vendimin për përcaktimin e koeficientit të indeksimit të bazës së vlerësuar të vitit 2023 me indeksin 9.3%. Ky indeks do të përdoret për llogaritjen e pensioneve në Republikën e Shqipërisë, duke ndikuar drejtpërdrejt në masën fillestare mujore të pensioneve të reja.
Baza Ligjore dhe Metodologjia e Llogaritjes
Ky indeks llogaritet në përputhje me kriteret e përcaktuara në nenin 59 të ligjit nr.7703, datë 11 maj 1993, “Për sigurimet shoqërore në Republikën e Shqipërisë”, i ndryshuar. Vendimi, i mbështetur në nenin 100 të Kushtetutës dhe pikat 1 e 3 të nenit 59 të ligjit të lartpërmendur, vjen me propozimin e ministrit të Ekonomisë, Kulturës dhe Inovacionit.
Në vendim thuhet qartë: “Miratimin e indeksimit të bazës së vlerësuar të vitit 2023, me indeksin 9.3%, të llogaritur sipas kritereve, të përcaktuara në nenin 59, të ligjit nr.7703, datë 11.5.1993, ‘Për sigurimet shoqërore në Republikën e Shqipërisë’, të ndryshuar.”
Aplikimi i Indeksit dhe Kufijtë Maksimalë
Indeksi i përcaktuar do të aplikohet për llogaritjen e bazës së vlerësuar individuale vjetore, e cila është arritur nëpërmjet kontributeve të paguara dhe rivlerësimeve të tyre të kryera deri në vitin 2023. Ky indeks do të zbatohet për efekt të llogaritjes së masës fillestare mujore të pensioneve, me datë lindjeje të së drejtës nga data 1 janar 2025 e në vazhdim.
Vendimi gjithashtu përcakton kufijtë maksimalë të bazës së vlerësuar që përdoret në llogaritjen e pensioneve. Pas aplikimit të indeksit të vitit 2023, baza e vlerësuar për efekt të llogaritjes së shumës fillestare mujore të pensioneve, që do të caktohen me datë fillimi nga data 1 janar 2025, nuk mund të jetë më e lartë se:
- Trefishi i pagës minimale në shkallë vendi, e përcaktuar me vendim të Këshillit të Ministrave për pagat e periudhës nga viti 1994 deri më 31 dhjetor 2001.
- Paga maksimale në shkallë vendi, e përcaktuar sipas kritereve të nenit 10 të ligjit nr.7703, datë 1.5.1993, “Për sigurimet shoqërore në Republikën e Shqipërisë”, të ndryshuar, për pagat nga viti 2002 e në vazhdim.
Efektet Financiare dhe Indekset Akumulative
Efektet financiare që rrjedhin nga zbatimi i këtij vendimi lidhen me zbatimin e formulës së caktimit të pensioneve dhe aplikohen vetëm për pensionet me datë fillimi nga data 1 janar 2025 e në vazhdim. Këto efekte do të përballohen brenda buxhetit vjetor të miratuar për Institutin e Sigurimeve Shoqërore.
Në vendim shtohet se indekset akumulative të bazës së vlerësuar, të arritura nëpërmjet pagave të periudhës 1994-2023, referuar kontributeve të paguara sipas muajve në këtë periudhë dhe pagave referuese sipas punëve dhe profesioneve, të përcaktuara me vendimin nr.561, datë 12.8.2005, të Këshillit të Ministrave, “Për përcaktimin e pagave referuese për llogaritjen e pensioneve”, të ndryshuar, sipas viteve, janë sipas shtojcës nr.1, që i bashkëlidhet këtij vendimi.
Ky vendim pritet të ndikojë drejtpërdrejt në masën e pensioneve të reja që do të caktohen duke filluar nga viti 2025, duke siguruar një indeksim që reflekton ndryshimet ekonomike.